Την Πέμπτη το βράδυ άνοιξαν την αυλαία τους στη Γλασκώβη οι 23οι Κοινοπολιτειακοί Αγώνες. Μια πολύ μεγάλη αθλητική διοργάνωση, όχι και τόσο… δημοφιλής στον τόπο μας, λόγω της προέλευσης και της ονομασίας της. Οι Αγώνες με τη συμμετοχή των Κρατών που παλιότερα ανήκαν στην βρετανική Κοινοπολιτεία. Από το 1930 και μετά, διεξάγονται κάθε τέσσερα χρόνια, ενδιάμεσα των Ολυμπιακών Αγώνων για να διατηρούν σε εγρήγορση τους αθλητές. Μια διοργάνωση που γιγαντώθηκε κι έφτασε στο σημείο να φιλοξενεί 7000-8000 αθλητές και αθλήτριες από 70 τόσες χώρες.
Καταβάλλεται προσπάθεια να μειωθούν οι συμμετοχές, πριν τέσσερα χρόνια στο Μπίρμιγχαμ ήταν 5000 αθλητές, ενώ στην τρέχουσα διοργάνωση έχουν μειωθεί σημαντικά (γύρω στις 3000 αθλητές και αθλήτριες από 74 χώρες!). Η πρώτη κυπριακή συμμετοχή έγινε το 1978 στο Έντμοντον του Καναδά με τον Παναγιώτη Ζένιο στο δέκαθλο, ο οποίος κατέλαβε την πέμπτη θέση. Από τότε μέχρι και το 2022, η Κύπρος έχει κατακτήσει συνολικά 64 μετάλλια: 25 χρυσά, 16 αργυρά και 23 χάλκινα, καταλαμβάνοντας τη 16η θέση στον πίνακα όλων των εποχών. Αν μη τι άλλο, αξιοπρόσεκτη παρουσία.
Ο αθλητής που έβαλε -για τα καλά- την Κύπρο στον χάρτη της διοργάνωσης ήταν ο Μάριος Χατζηανδρέου. Πριν από 36 χρόνια, το 1990 στο Όκλαντ της Νέας Ζηλανδίας, καταγράφηκε μια τεράστια στιγμή για τον κυπριακό αθλητισμό. Ο Μάριος Χατζηανδρέου κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στο τριπλούν, με νέο ρεκόρ Αγώνων ξεπερνώντας τον μετέπειτα Ολυμπιονίκη, δύο φορές παγκόσμιο πρωταθλητή, και κάτοχο παγκόσμιου ρεκόρ, Τζόναθαν Έντουαρντς! Ο κορυφαίος τριπλουνίστας όλων των εποχών! Για να καταλαβαίνουν κι οι νεότεροι, είναι σαν να έχει νικήσει, σε μεγάλους αγώνες, ένας Κύπριος αθλητής τον Γιουσέιν Μπολτ (κι ένα σωρό άλλους) στα 100 μέτρα. Ή αν θέλετε να το ποδοσφαιροποιήσουμε είναι σαν να κατακτά η εθνική Κύπρου την πρωτιά σε μεγάλη διοργάνωση νικώντας την Ισπανία και την Αργεντινή! Στην ίδια διοργάνωση, ο σκοπευτής του σκητ Γιώργος Σακέλλης κέρδισε το πρώτο αργυρό μετάλλιο για τη χώρα μας.
Το πρώτο χρυσό μετάλλιο για την Κύπρο ήρθε μετά από ένα πραγματικό θρίλερ. Με τη συμμετοχή κορυφαίων αθλητών και με έντονες συγκινήσεις κι εναλλαγές στα… μετάλλια. Ο Μάριος έκανε 16.77μ. στο ξεκίνημα, αλλά ο Καναδός Φλορεάλ (τον προηγούμενο χρόνο είχε κάνει νέο ρεκόρ Καναδά με 17.29), έκανε στην τρίτη προσπάθεια άλμα στα 16.89. Στην τέταρτη του προσπάθεια, ο -24χρονος τότε- Άγγλος Τζόναθαν Έντουαρντς έκανε 16.93, νέα επίδοση αγώνων. Είναι ο… ίδιος αθλητής ο οποίος μερικά χρόνια αργότερα έκανε την πτήση στα 18.29 που παραμένει ακόμη σήμερα παγκόσμιο ρεκόρ!
Πίσω στο… Όκλαντ, εκείνο το σαββατιάτικο απόγευμα στις 4 Φεβρουαρίου 1990. Ο Μάριος Χατζηανδρέου δεν είχε πει την τελευταία λέξη κι έκανε το άλμα της ζωής του. «Καλή ταχύτητα, καλό πάτημα στο έδαφος και μετά… απογείωση», όπως έγραφαν οι ανταποκρίσεις της εποχής. Κι όταν ο πίνακας έδειξε 16.95μ., ο Μάριος δεν μπορούσε να συγκρατηθεί με τίποτα. Κατάλαβε ότι το χρυσό μετάλλιο του… έκλεινε το μάτι.
Έβαλε τον σταυρό του, περιμένοντας τα τελευταία άλματα των Φλορεάλ και Έντουαρντς (ο πρώτος έκανε 16.27 κι ο Έντουαρντς άκυρο). Κι όταν ο τελευταίος άλτης (ο Χέρμπερτ) έκανε την τελευταία προσπάθειά του, ο Μάριος δεν άντεξε. Γύρισε προς το μέρος του (γενικού γραμματέα της ΚΟΕΑΣ, τότε), Αντώνη Δράκου στις κερκίδες, έσφιξε τη γροθιά του και φώναξε «ΑΕΚάρα»! Φανατικός ΑΕΚτζής, μόνιμος θαμώνας τότε στη Νέα Φιλαδέλφεια (προς τιμή του Μπάγεβιτς είχε βαφτίσει το σκυλί του, «Ντούσαν» και το άλογό του «Ντεμίνιο»! ), τίμησε τον «δικέφαλο» με τη μακρόσυρτη κραυγή στο μακρινό Όκλαντ.
Σήμερα, θυμάται με νοσταλγία την πιο όμορφη «περιπέτεια» της καριέρας του. «Τον προηγούμενο χρόνο είχα κάνει εγχείρηση στον αχίλλειο τένοντα και δεν αισθανόμουν καθόλου καλά. Μετά από τόσα χρόνια, θα… αποκαλύψω ότι πήγα στους Αγώνες για το ταξίδι. Θα μου ξαναδινόταν η ευκαιρία να πάω στη Νέα Ζηλανδία;», λέει στο «Goal» και ξεσπά στα γέλια. Μόνο που η συνέχεια έχει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον: «Πήγαμε πολλές ήμερες προηγουμένως και περνούσαμε πολύ ωραία. Μέχρι που με έπιασαν αφόρητοι πόνοι στη μέση. Δεν μπορούσα καλά – καλά, να τρέξω, να κάνω προπόνηση. Κατά τύχη έπεσε στα χέρια μου ένα βιβλιαράκι των διοργανωτών με όλη την ομάδα τους. Είχαν στις… τάξεις τους κι έναν χειροπράκτη. Δεν ήξερα και πολλά για την χειροπρακτική, αλλά μέσα στην απελπισία μου, είπα στον Ντίνο Μιχαηλίδη, “θέλω αυτόν!”. Ο
αείμνηστος Ντίνος Μιχαηλίδης, ήταν αρχηγός αποστολής, μάς είχε σαν παιδιά του. Δεν μας χαλούσε χατίρι και πήγε και τον βρήκε. Από την επόμενη, ερχόταν κάθε μέρα ο Νεοζηλανδός χειροπράκτης, με το βαλιτσάκι του, κι έκανε ένα θαύμα! Έγινα… λάστιχο! Στον προκριματικό έκαναν 16.60μ. και λέω, εδώ είμαστε! Πήρα μεγάλη αυτοπεποίθηση. Θυμάμαι, μάλιστα, που μέσα στον ενθουσιασμό μου, είπα στον κύριο Αντώνη Δράκο “στον τελικό θα τους γαμ…”».
Αλήθεια, πως βίωσε ο Μάριος Χατζηανδρέου εκείνη τη μοναδική στιγμή, που συγκαταλέγεται ανάμεσα στις κορυφαίες του κυπριακού αθλητισμού. «Μάλλον πρέπει να είναι ήμουν λίγο συγχυσμένος… Θυμάμαι έντονα που έψαχνα απεγνωσμένα μια κυπριακή σημαία μέσα στο πλήθος για να κάνω γύρο του θριάμβου και δεν υπήρχε πουθενά! Τρελάθηκα… Οι Νεοζηλανδοί φίλαθλοι, 35-40 χιλιάδες με αποθέωσαν. Ήταν κι η βασίλισσα. Θυμάμαι που ήρθε και με βρήκε ο χειροπράκτης, με όλη την οικογένειά του, τη γυναίκα του τα παιδιά του και πανηγυρίσαμε μαζί. Για να τον ευχαριστήσω του έδωσα την φανέλα μου και τον αριθμό μου. Δεν ήξερα ότι στην Κύπρο γινόταν τόσος θόρυβος. Όταν επιστρέψαμε έγινε εκδήλωση υποδοχής στο αεροδρόμιο, επίσημοι, υπουργοί… Μου έβαλαν κι ένα τεράστιο στεφάνι αγριελιάς στο κεφάλι! Πήγα μια μέρα στην τράπεζα, με πλησιάζει μια γιαγιούλα και μου λέει “γιε μου, είσαι πολύ πιο όμορφος απ’ ότι στην τηλεόραση”»!
Η μεγαλύτερη αναγνώριση, όμως, ήρθε από τους Άγγλους. Λίγες ημέρες αργότερα ήταν… επίσημος προσκεκλημένος στο μίτινγκ Στίβου του Κρίσταλ Πάλας και αγωνίστηκε και πάλι αντίπαλος με τον Έντουαρτς: «Έκανα 16.88, αλλά περισσότερο θυμάμαι ότι μου έκοψαν αεροπορικά εισιτήρια στην πρώτη θέση. Μου έδωσαν μπόνους συμμετοχής 400 λίρες. Τότε, για μας ήταν δύο – τρία μηνιάτικα… Οι Άγγλοι πάντοτε με σεβόντουσαν. Με τον Έντουαρντς, είχα πάρα πολύ καλή σχέση. Μια φορά, μάλιστα, τον βοήθησα να διορθώσει κάποια προβλήματα με τη φορά του».
Το πριμ για την πρωτιά από το κυπριακό Κράτος ήταν επαγγελματική αποκατάσταση στα 30 του χρόνια και 6 χιλιάδες λίρες. Ένα χρόνο αργότερα, το 1991 στην Αθήνα, ο Μάριος Χατζηανδρέου θα νικήσει για δεύτερη φορά σε Μεσογειακούς Αγώνες! Με επίδοση 17.13 που μέχρι σήμερα αποτελεί παγκύπριο ρεκόρ. Πιθανότατα διότι, Μάριος Χατζηανδρέου, γεννιέται ένας κάθε 100 χρόνια!
