Κάποτε, το ποδόσφαιρο ήταν ο καθρέφτης μιας κοινωνίας που γένναγε ταλέντα και γαλούχουσε τους δικούς της «ήρωες». Σήμερα, όμως, οι Κύπριοι ποδοσφαιριστές μοιάζουν να έχουν γίνει ξένοι στην ίδια τους την πατρίδα. Μια ματιά στα νούμερα με τη συμπλήρωση 27 αγωνιστικών, αρκεί για να φωτίσει τη θλιβερή πραγματικότητα. Σε 189 παιχνίδια που διεξήχθησαν μέχρι στιγμής στο πρωτάθλημα Α’ Κατηγορίας, μόλις 111 γηγενείς βρήκαν χώρο στο χορτάρι. Η εικόνα μιλά από μόνη της.
Περισσότερο ανησυχητική, όμως, είναι η άνιση κατανομή της συμμετοχής. Από τις 14 ομάδες της μεγάλης κατηγορίας, οι 71 Κύπριοι που αγωνίστηκαν προέρχονται από μόλις 6 ομάδες. Το μήνυμα που στέλνει αυτό το στατιστικό είναι ξεκάθαρο: Στο σημερινό κυπριακό ποδόσφαιρο, η θέση για τους γηγενείς είναι περιορισμένη και σε μεγάλο βαθμό, καθορισμένη από τις επιταγές των «ισχυρών» του πρωταθλήματος.
Η αρνητική πρωτιά ανήκει στον Άρη και την ΑΕΚ, οι οποίες δεν ξεκίνησαν ούτε ένα παιχνίδι με Κύπριο στην αρχική τους ενδεκάδα! Για τις ομάδες αυτές, η χρήση γηγενών παικτών είναι σχεδόν ανύπαρκτη, με τα παραδείγματα των Μάριου Θεοχάρους (Άρης) που έπαιξε μόλις 6 λεπτά και των Γιώργου Ναούμ (140 λεπτά) και Κωνσταντίνου Ευριπίδου (5 λεπτά) της ΑΕΚ να αποτελούν χαρακτηριστικές περιπτώσεις. Εντυπωσιακό είναι το γεγονός πως τόσο ο Άρης, που βρίσκεται στη δεύτερη θέση της βαθμολογίας, όσο και η ΑΕΚ, που καταλαμβάνει την τρίτη, προτιμούν να πληρώνουν τα πρόστιμα παρά να συμμορφώνονται με τους κανονισμούς που επιβάλλουν τη χρησιμοποίηση δύο γηγενών παικτών στην ενδεκάδα.
Η Πάφος FC, η οποία οδηγεί την κούρσα του μαραθωνίου, ακολουθεί την ίδια τακτική με ελάχιστους γηγενείς παίκτες στο χορτάρι. Οι μόνοι που έχουν πάρει συμμετοχές είναι οι Μιχαήλ (630 λεπτά), Πηλέας (433 λεπτά) και Ηλία (65 λεπτά). Η απουσία ντόπιων ποδοσφαιριστών στις ομάδες που στέκουν από το πρώτο έως το τρίτο σκαλοπάτι του πρωταθλήματος είναι, πλέον, μια ξεκάθαρη τάση. Από την άλλη, το δεύτερο γκρουπ των ομάδων, το οποίο παλεύει για την αποφυγή του υποβιβασμού, δείχνει πολύ μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στους Κύπριους παίκτες. Συνολικά, οι ομάδες του πρώτου γκρουπ χρησιμοποίησαν μόλις 23 γηγενείς, ενώ αυτές του δεύτερου γκρουπ 88.
Η διαφορά είναι χαοτική και αντανακλά όχι μόνο τις αγωνιστικές φιλοσοφίες, αλλά και τη στρατηγική των συλλόγων σε σχέση με τη διαχείριση των ταλέντων. Βασική παράμετρος, ασφαλώς, είναι το οικονομικό και εννοείται οι στόχοι που καθορίζονται στο ξεκίνημα της σεζόν. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα της διαφορετικής προσέγγισης έρχεται από την Ομόνοια Αραδίππου, η οποία έδωσε την ευκαιρία σε 14 Κύπριους ποδοσφαιριστές να δείξουν το ταλέντο τους. Στην ίδια «κατηγορία», ομάδες όπως η ΑΕΛ (13 Κύπριοι), το Παραλίμνι και η Ομόνοια 29Μ (από 12), καθώς και η Ανόρθωση και η Νέα Σαλαμίνα (από 10) ακολουθούν την ίδια λογική, δείχνοντας εμπιστοσύνη στους γηγενείς τους.
Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι αμείλικτο. Όσο το κυπριακό ποδόσφαιρο επιλέγει να επενδύει σε ξένους ποδοσφαιριστές και να παραμελεί τα «δικά» του παιδιά, τόσο η διαφορά ανάμεσα στην πρώτη και τη δεύτερη ταχύτητα του πρωταθλήματος θα μεγαλώνει. Αν αυτή η πορεία δεν ανακοπεί μέσω αυστηρών μέτρων και όχι ημίμετρων, τα νούμερα θα γίνονται ακόμα πιο απογοητευτικά, αφήνοντας το ερώτημα αναπάντητο: Ποιος θα αναλάβει την ευθύνη να αλλάξει την πραγματικότητα και να δώσει στους Κύπριους ποδοσφαιριστές τη θέση που τους αξίζει;
Οι 9 από τους 11 στην άμυνα
Η εικόνα των Κύπριων ποδοσφαιριστών που πρωταγωνιστούν στο φετινό πρωτάθλημα με τον περισσότερο χρόνο συμμετοχής, αποκαλύπτει εντυπωσιακή αμυντική κυριαρχία. Η συντριπτική πλειονότητα που βρίσκονται στο top-11 αγωνίζονται στην αμυντική γραμμή, με εξαίρεση τον επιθετικό Ανδρέα Μακρή της ΑΕΛ και τον αμυντικό μέσο Ραφαήλ Μάμα της ίδιας ομάδας.
Στην κορυφή της λίστας δεσπόζει ο Ανδρέας Σιήκκης της Ομόνοιας Αραδίππου με 2.250 λεπτά, καταδεικνύοντας την εμπιστοσύνη που απολαμβάνει από τον προπονητή του. Η εξαιρετική παρουσία τον οδήγησε στην κλήση του στην Εθνική ομάδα, γεγονός που αποτελεί άκρως τιμητική επιβράβευση. Ακολουθεί ο Κωνσταντίνος Λαΐφης του ΑΠΟΕΛ με 2.056 λεπτά και έπεται ο Χρίστος Γουήλερ της Ομόνοιας 29Μ με 1.888 λεπτά.
Από τους 11 παίκτες, μόλις δύο αγωνίζονται σε ομάδες του πρώτου γκρουπ, ο Λαΐφης και ο Νικόλας Παναγιώτου της Ομόνοιας με 1.808 λεπτά συμμετοχής.
Η Ομόνοια Αραδίππου αποτελεί τον βασικό πυλώνα στήριξης των Κύπριων, με τρεις εκπροσώπους στη λίστα (Σιήκκης, Θεοχάρους με 1.775 λεπτά και Ιωάννου με 1.681 λεπτά). Αντίστοιχα, η ΑΕΛ και το Παραλίμνι έχουν από δύο παίκτες έκαστη, με τους Μακρή, Μάμα και Χριστοφή, Ιωάννου να καταγράφουν υψηλά ποσοστά παρουσίας.
Το στοιχείο που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο είναι ότι οι Κύπριοι ποδοσφαιριστές που διακρίνονται χρονικά στο φετινό πρωτάθλημα, ανήκουν σχεδόν αποκλειστικά στην αμυντική γραμμή. Μία πραγματικότητα που αναδεικνύει πάρα πολλά όσον αφορά στο πώς σκέφτονται και πράττουν οι ομάδες στη στελέχωση της μεσοεπιθετικής γραμμής.
18 παίκτες κάτω από 45 λεπτά συμμετοχής
Από τους 111 Κύπριους ποδοσφαιριστές που έχουν λάβει μέρος στο πρωτάθλημα Α’ Κατηγορίας, οι 18 βρίσκονται κυριολεκτικά στη σκιά, καθώς ο καθένας τους δεν έχει καταφέρει να συμπληρώσει ούτε ένα ημίχρονο συνολικής συμμετοχής. Ένα ποσοστό 16% που αναδεικνύει τη δυσκολία που αντιμετωπίζουν οι νέοι ή λιγότερο έμπειροι παίκτες στο να κερδίσουν χρόνο στον αγωνιστικό χώρο.
Στον Άρη, ο Μάριος Θεοχάρους έχει αγωνιστεί μόλις 6 λεπτά, ενώ ο Κωνσταντίνος Ευριπίδου της ΑΕΚ έχει μόλις 5 λεπτά συμμετοχής. Από την Ομόνοια, ο Άγγελος Νεοφύτου έχει καταγράψει 25 λεπτά συμμετοχής, ενώ οι Χρήστος Χαραλάμπους (23 ) και Παναγιώτης Χαραλάμπους (3) από τον Απόλλωνα δεν βρήκαν ρυθμό.
Η Ανόρθωση έχει δύο εκπροσώπους σε αυτήν την κατηγορία, με τον Παναγιώτη Μάρκου (23) και τον Γιώργο Ιωάννου (10). Ο Εθνικός… εκπροσωπείται από τους Κωνσταντίνο Ηλία (32), Νικόλα Περδίο (6), Κωνσταντίνο Βενιζέλου (1) και Δημήτρη Τζουλίου (1).
Η ΑΕΛ έχει στον κατάλογο τους Αλέξανδρο Ευσταθίου (33) και Βασίλη Παπαφώτη (6 λεπτά-τραυματίας). Από την Ομόνοια Αραδίππου, οι Γ. Παπαχαραλάμπους (26) και Αντώνης Λοΐζου (11) επίσης δεν βρήκαν σταθερό χρόνο συμμετοχής.
Η Νέα Σαλαμίνα προσθέτει στη λίστα τους Τίτο Προκοπίου (36) και Δημήτρη Σπυριδάκη (33), ενώ από την Ομόνοια 29Μ, ο Χρίστος Γαβριηλίδης έχει μόλις 5 λεπτά συμμετοχής.
Aναλυτικά ανά ομάδα οι συμμετοχές των Κύπριων παικτών και τα λεπτά συμμετοχής τους
